{"id":108,"date":"2013-03-17T20:54:48","date_gmt":"2013-03-17T19:54:48","guid":{"rendered":"http:\/\/serwer1389155.home.pl\/biegnaorientacje_nowy\/strona\/?p=108"},"modified":"2020-10-22T10:33:47","modified_gmt":"2020-10-22T08:33:47","slug":"jak-zrobic-mape-czii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/2013\/03\/17\/jak-zrobic-mape-czii\/","title":{"rendered":"Jak zrobi\u0107 map\u0119 cz.II"},"content":{"rendered":"
W dzisiejszym artykule opowiem troch\u0119 na temat materia\u0142\u00f3w podk\u0142adowych na potrzeby tworzenia mapy do biegu na orientacj\u0119. Wykorzystanie tzw. „podk\u0142ad\u00f3w” nie jest niezb\u0119dne, gdy\u017c mo\u017cliwe jest zrobienie mapy z „bia\u0142ej kartki”, nie korzystaj\u0105c z jakichkolwiek materia\u0142\u00f3w dodatkowych, ale wymaga to od jej autora bardzo du\u017co pracy. Du\u017co cz\u0119\u015bciej u\u017cywamy r\u00f3\u017cnych dost\u0119pnych \u017ar\u00f3de\u0142, aby proces tworzenia mapy upro\u015bci\u0107 i przyspieszy\u0107, co jest bardzo wskazane. Nale\u017cy robi\u0107 to jednak \u015bwiadomie i rozs\u0105dnie.<\/strong><\/div>\n
\u00a0<\/div>\n

<\/p>\n

Przyczyn\u0105 wykorzystania materia\u0142\u00f3w podk\u0142adowych jest najcz\u0119\u015bciej ch\u0119\u0107 przyspieszenia procesu tworzenia mapy. Nie nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c zapomina\u0107, \u017ce bardzo istotne jest, aby materia\u0142y podk\u0142adowe nadawa\u0142y mapie odpowiedni\u0105 geometri\u0119 i metryczno\u015b\u0107. Oznacza to, \u017ce tak jak i docelowa mapa musz\u0105 one mie\u0107 swoj\u0105 skal\u0119, a w przypadku materia\u0142\u00f3w w formie cyfrowej r\u00f3wnie\u017c swoj\u0105 rozdzielczo\u015b\u0107. Poni\u017cej kr\u00f3tki opis najwa\u017cniejszych rodzaj\u00f3w materia\u0142\u00f3w podk\u0142adowych wykorzystywanych przy tworzeniu map do BnO.<\/div>\n
\u00a0<\/div>\n
Ortofotmapa<\/strong><\/div>\n
Ortofotomapa jest bardzo cz\u0119sto b\u0142\u0119dnie uto\u017csamiana ze zdj\u0119ciem lotniczym lub satelitarnym, a w rzeczywisto\u015bci w zasadzie nigdy nie korzystamy ze zdj\u0119\u0107 lotniczych jako materia\u0142\u00f3w podk\u0142adowych. Zdj\u0119cie lotnicze (podobnie jak zwyk\u0142a fotografia) jest zobrazowaniem w postaci rzutu \u015brodkowego, co oznacza, \u017ce skala obiekt\u00f3w na zdj\u0119ciu jest zmienna w zale\u017cno\u015bci od odleg\u0142o\u015bci od \u015brodka rzut\u00f3w.

Po lewej – zdj\u0119cie lotnicze, po prawej – ortofotomapa [\u0179r\u00f3d\u0142o: wikipedia.org]<\/em><\/p>\n

W skr\u00f3cie – im dalej od \u015brodka zdj\u0119cia, tym skala jest mniejsza, wi\u0119c nie mo\u017cemy z takich zdj\u0119\u0107 korzysta\u0107, poniewa\u017c poszczeg\u00f3lne obiekty by\u0142yby oddane na naszej mapie w r\u00f3\u017cnej skali. I tutaj wchodzi produkt zwany ortofotomap\u0105, czyli przetworzone do rzutu ortogonalnego zdj\u0119cie lotnicze, kt\u00f3remu nadano odpowiedni\u0105 skal\u0119 i rozdzielczo\u015b\u0107. To wszystko, z czego korzystamy na serwisach typu Google Maps<\/a>, Geoportal<\/a>, czy Zumi<\/a>, to w\u0142a\u015bnie ortofotomapy. Ortofotomap\u0119 mo\u017cna zakupi\u0107 lub pobra\u0107 z internetu, o czym w kolejnym artykule.<\/div>\n

\u00a0<\/div>\n
Mapa topograficzna<\/strong><\/div>\n
Najcz\u0119\u015bciej korzystamy z mapy topograficznej w skali 1:10 000, poniewa\u017c najbardziej odpowiada ona skali map do BnO. Mo\u017ce s\u0142u\u017cy\u0107 jako do\u015b\u0107 dobre \u017ar\u00f3d\u0142o informacji o rze\u017abie terenu, ale nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce warstwice na mapach topograficznych tworzone by\u0142y w wi\u0119kszo\u015bci automatycznie na podstawie zdj\u0119\u0107 lotniczych bez weryfikacji terenowej. O ile w terenach odkrytych dok\u0142adno\u015b\u0107 wysoko\u015bciowa tych map jest niez\u0142a, to w terenach le\u015bnych waha si\u0119 w granicach 5-10m. Map\u0119 topograficzn\u0105 mo\u017cna zakupi\u0107 lub pobra\u0107 z internetu, o czym r\u00f3wnie\u017c w kolejnym artykule.<\/div>\n
\"\"
Fragment mapy topograficznej w skali 1:10 000<\/em>
\u00a0<\/div>\n
Mapa zasadnicza<\/strong><\/div>\n
Mapa zasadnicza to geodezyjna mapa, kt\u00f3r\u0105 sporz\u0105dza si\u0119 zazwyczaj na terenach zabudowanych w skali 1:500-1:2000. Jest to ta najbardziej szczeg\u00f3\u0142owa mapa, kt\u00f3ra stanowi doskona\u0142y materia\u0142 podk\u0142adowy dla map sprinterskich, poniewa\u017c s\u0105 na niej naniesione obrysy wszystkich budynk\u00f3w, drzewa, kraw\u0119\u017cniki, czyli w zasadzie wszystko, czego potrzebujemy. Jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em jej pozyskania jest zakup, aczkolwiek niekt\u00f3re nieliczne miasta publikuj\u0105 j\u0105 w internecie.<\/div>\n
\"\"
Fragment mapy zasadniczej miasta Krak\u00f3w<\/em>
\u00a0<\/div>\n
Dane z lotniczego skaningu laserowego<\/strong><\/div>\n
Lotniczy skaning laserowy (LIDAR) ma bardzo du\u017cy potencja\u0142 je\u015bli chodzi o tworzenie map do BnO. Podstawowym produktem, kt\u00f3rego dostarcza nam skaning to informacje o rze\u017abie terenu. Bardzo niewielkim wysi\u0142kiem jeste\u015bmy w stanie pozyska\u0107 precyzyjn\u0105 informacj\u0119 wysoko\u015bciow\u0105 w postaci warstwic o dowolnie zadanym ci\u0119ciu.
\"\"
Warstwice uzyskane ze skaningu laserowego – okolice Kazimierza Dolnego<\/em><\/p>\n

Kolejna sprawa to przebieg dr\u00f3g w terenie le\u015bnym – lidar umo\u017cliwia wkre\u015blenie oko\u0142o 80% dr\u00f3g i \u015bcie\u017cek w lesie na podstawie tzw. cieniowanego modelu wysoko\u015bciowego. Dodatkowo, w terenie zabudowanym,\u00a0mo\u017cemy\u00a0pozyska\u0107 obrysy budynk\u00f3w. Osobi\u015bcie uwa\u017cam, \u017ce skaning laserowy pozwala na ekstrakcj\u0119 informacji pomocnych przy okre\u015blaniu przebie\u017cno\u015bci lasu, ale problem na obecnym etapie jest taki, \u017ce czas po\u015bwi\u0119cony na pozyskanie tych danych ze skaningu jest prawdopodobnie d\u0142u\u017cszy ni\u017c okre\u015blenie przebie\u017cno\u015bci lasu tradycyjnymi metodami. Dane z lotniczego skaningu laserowego w Polsce mo\u017cna jedynie kupi\u0107 – nie ma mo\u017cliwo\u015bci ich pobrania z internetu.
\"\"
Cieniowany model wysoko\u015bciowy – okolice Kazimierza Dolnego<\/em><\/div>\n

\u00a0<\/div>\n
Baza danych obiekt\u00f3w topograficznych (BDOT)<\/strong><\/div>\n
Jest to wektorowa baza danych, kt\u00f3ra dost\u0119pna jest do przel\u0105dania poprzez Geoportal. W zasadzie jedyn\u0105 istotn\u0105 informacj\u0105, kt\u00f3r\u0105 dla nas niesie to obrysy budynk\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 wystarczaj\u0105co dok\u0142adne dla potrzeb wykonania map sprinterskich. Warstw\u0119 budynk\u00f3w mo\u017cna zakupi\u0107 lub pobra\u0107 z internetu, o czym w kolejnym artykule.<\/div>\n
\"\"
Fragment miasta \u017bary w Bazie Danych Obiekt\u00f3w Topograficznych<\/em><\/p>\n<\/div>\n
Stara mapa do BnO<\/strong><\/div>\n
Pewnie najcz\u0119\u015bciej wykorzystywanym w Polsce materia\u0142em podk\u0142adowym jest stara mapa do BnO danego terenu. Je\u015bli jest ona wykonana poprawnie, to mo\u017ce by\u0107 to materia\u0142 bardzo pomocny, ale je\u015bli jest s\u0142abej jako\u015bci, to prawdopodobnie szybciej jest zrobi\u0107 map\u0119 „od zera”. W wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w robienie mapy na bazie mapy starej sprowadza si\u0119 jedynie do jej aktualizacji.<\/div>\n
Kolejne artyku\u0142y z tego cyklu ju\u017c wkr\u00f3tce!<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W dzisiejszym artykule opowiem troch\u0119 na temat materia\u0142\u00f3w podk\u0142adowych na potrzeby tworzenia mapy do biegu na orientacj\u0119. Wykorzystanie tzw. „podk\u0142ad\u00f3w” nie jest niezb\u0119dne, gdy\u017c mo\u017cliwe jest zrobienie mapy z „bia\u0142ej kartki”, nie korzystaj\u0105c z jakichkolwiek materia\u0142\u00f3w dodatkowych, ale wymaga to od jej autora bardzo du\u017co pracy. Du\u017co cz\u0119\u015bciej u\u017cywamy r\u00f3\u017cnych dost\u0119pnych \u017ar\u00f3de\u0142, aby proces tworzenia […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[100],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/108"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=108"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/108\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1698,"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/108\/revisions\/1698"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=108"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=108"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.biegnaorientacje.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=108"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}